Dicteren in het ziekenhuis — brieven en verslagen klinisch sneller, patiëntdata blijft lokaal

Een specialist die de hele dag brieven en verslagen produceert, verliest uren aan typen. Dicteren in het ziekenhuis kan dat fors versnellen, maar de meeste oplossingen voor medisch dicteren sturen uw spraak en tekst eerst naar een cloudserver — precies de patiëntdata die onder uw beroepsgeheim en onder de AVG valt. Dictum doet het omgekeerd: de spraakherkenning draait volledig op uw eigen apparaat.

Dictum is dicteersoftware die spraak naar tekst omzet zonder dat er ook maar één byte audio of tekst naar een cloud-AI gaat. De herkenning gebeurt on-device met een lokaal taalmodel (op basis van Whisper/faster-whisper), verbatim, in zes talen, op zowel Mac als Windows. Geen externe verwerker voor de spraakverwerking, en geen risico dat een ontslagbrief of consultverslag buiten uw afdeling terechtkomt.

Het concrete verschil voor uw vakgebied: een kant-en-klaar sector-jargonpakket van ongeveer 200 geverifieerde vaktermen uit OK, radiologie, lab en cardiologie/oncologie. Daarmee verschijnt klinisch jargon meteen foutloos, in plaats van dat u elke afkorting en medicatienaam eerst handmatig moet corrigeren. Hieronder leest u eerlijk wat Dictum wel en niet doet.

Uit het jargonpakket ziekenhuis: SEH · differentiaaldiagnose · intercollegiaal consult · exacerbatie · spierverslapper · stoma · bronchoscopie · contrastmiddel · percutane coronaire interventie · bradycardie · chemotherapie · leukocyten · HbA1c · COPD …

Ontslagbrief en verslag dicteren — klinisch sneller, woord voor woord

Of u nu een ontslagbrief, een OK-verslag, een radiologie- of pathologieverslag of een polidecursus maakt: u spreekt in, en de herkende tekst verschijnt direct in het programma waar uw cursor staat. U kiest zelf tussen push-to-talk (toets ingedrukt houden) of tik-aan/tik-uit, zodat het bij uw werkplek past — achter het bureau of in een spreekkamer.

Dictum is verbatim van opzet: standaard schrijft er geen AI uw woorden om. Wat u inspreekt, is wat u krijgt. Dat is in de klinische context belangrijk, omdat een samenvattende of herschrijvende AI ongemerkt een ontkenning, een dosering of een nuance kan veranderen. Opschonen van stopwoorden is mogelijk, maar optioneel en staat los van de herkenning zelf — u houdt de controle over de tekst die in het dossier belandt.

• Tekst verschijnt direct bij uw cursor — in Word, uw briefsjabloon, mail of editor
• Verbatim als standaard: geen AI die uw klinische formulering, dosering of ontkenning herschrijft
• Push-to-talk of tik-aan/tik-uit, afgestemd op uw werkwijze
• Zes talen (NL, DE, ES, EN, FR, IT) met automatische taalherkenning, ook mid-zin voor Latijnse of Engelse vaktermen

Het jargonpakket: ~200 vaktermen uit OK, radiologie, lab en cardiologie/oncologie

Medisch dicteren als specialist staat of valt bij correct jargon. Generieke spraakherkenning struikelt over afkortingen, medicatienamen, eponiemen en specialistische begrippen. Daarom is er een kant-en-klaar sector-jargonpakket: ongeveer 200 geverifieerde vaktermen die de spraakherkenning bijsturen, zodat het vakjargon meteen foutloos en met de juiste hoofdletters verschijnt — zonder dat u zelf een woordenlijst hoeft op te bouwen.

Het pakket dekt termen uit meerdere ziekenhuisdisciplines: OK (operatieverslagen, ingrepen, instrumentarium), radiologie (modaliteiten en bevindingen), lab/klinische chemie (bepalingen en referentiewaarden) en cardiologie/oncologie (diagnoses, stadiëring en behandelnamen). U vult het pakket aan met onbeperkt eigen termen — afdelingsspecifieke afkortingen, eigennamen en preparaten — per taal.

Werkt u met een vakgroep, maatschap of afdeling? Dan rolt u één gedeelde woordenlijst centraal uit naar het hele team via de bedrijfswoordenlijst-sync, een org.json-bestand of uw MDM-beheer. Zo schrijft iedereen dezelfde termen op dezelfde manier, zonder dat elke specialist opnieuw begint.

• Kant-en-klaar gratis pakket: ~200 geverifieerde vaktermen die de herkenning bijsturen
• Disciplines: OK / radiologie / lab / cardiologie/oncologie
• Onbeperkt aan te vullen met eigen termen, afkortingen en eigennamen, per taal
• Centraal uitrolbaar naar de hele vakgroep via team-sync, org.json of MDM

Patiëntdata blijft 100% lokaal — AVG-proof spraakherkenning in het ziekenhuis

Patiëntgegevens horen bij de meest gevoelige categorie persoonsgegevens onder de AVG. Zodra audio of transcript naar een externe server gaat, krijgt u te maken met verwerkersovereenkomsten, dataminimalisatie, bewaartermijnen en de vraag in welk land de data staat. Bij Dictum vervalt een groot deel van die discussie, omdat de gegevens uw apparaat nooit verlaten: er is geen cloud-AI in de verwerkingsketen en geen externe verwerker voor de spraakverwerking zelf.

Dat maakt de privacy-impact aantoonbaar kleiner en eenvoudiger te onderbouwen, bijvoorbeeld bij een DPIA of een gesprek met uw functionaris gegevensbescherming. U blijft uiteraard zelf verwerkingsverantwoordelijke voor wat u met de tekst doet in het dossier. Voor instellingen is een verwerkersovereenkomst (DPA) onderdeel van Enterprise.

• 100% on-device spraak naar tekst: audio en tekst verlaten het apparaat nooit
• Geen cloud-AI en geen externe verwerker in de keten — dus geen patiëntdata bij derden
• Privacy-impact aantoonbaar kleiner en eenvoudiger te onderbouwen bij een DPIA
• U blijft verwerkingsverantwoordelijke; DPA beschikbaar binnen Enterprise

Bewijsbaar privé en offline inzetbaar op een afgeschermd zorgnetwerk

"Wij sturen niets naar de cloud" is een claim die u wilt kunnen controleren. Daarom heeft Dictum een ingebouwd Privacyrapport dat elke verbinding laat zien: welke host, met welk doel en hoeveel bytes — nooit de inhoud zelf. Zo ziet u zwart op wit dat er tijdens het dicteren geen patiëntdata naar buiten gaat.

Daarnaast is er een offline-lock die alle niet-lokale verbindingen blokkeert. Na een eenmalige modeldownload (~1,6 GB) werkt de spraakherkenning volledig offline en zelfs air-gapped — handig op een werkplek zonder internet of binnen een afgeschermd zorgnetwerk waar data het netwerk niet mag verlaten.

• Privacyrapport: toont host, doel en bytes van elke verbinding — nooit de inhoud
• Offline-lock blokkeert alle niet-lokale verbindingen met één klik
• Volledig air-gapped te gebruiken na een eenmalige modeldownload (~1,6 GB)
• Volwaardig op zowel Mac als Windows — één abonnement dekt beide

Eerlijk: wat Dictum bewust níét doet

We schetsen geen mooier beeld dan klopt. Dictum heeft géén integratie met een EPD of HIS en dicteert dus niet automatisch in uw dossiersysteem zoals Dragon Medical One dat doet. Dictum is ook geen ambient AI-scribe die het consult meeluistert en samenvat, zoals sommige Nederlandse cloud-oplossingen. Cloud-tools als Dragon Medical One draaien hun verwerking op externe servers; Dictum kiest bewust de andere kant.

Dictum is dicteersoftware: u spreekt, en de tekst verschijnt verbatim waar uw cursor staat, in welk programma dan ook — zonder dat er iets de cloud in gaat. Het sterke punt is dat patiëntdata het apparaat nooit verlaat, dat u dat kunt bewijzen, en dat u offline en in eigen jargon kunt werken. Waar u de tekst daarna plakt, in het EPD of in een brief, bepaalt u zelf.

• Geen EPD/HIS-integratie — Dictum dicteert niet automatisch in uw dossiersysteem
• Geen ambient AI-scribe — het vat het consult niet voor u samen
• Wél: 100% lokaal, verbatim, bewijsbare privacy en offline inzetbaar
• De tekst verschijnt bij uw cursor; u plakt hem zelf waar u hem nodig heeft

Prijzen en hoe u begint

Dictum is er als Free, als Solo voor 14 euro per maand, en als Team voor 25 euro per gebruiker per maand (vanaf 2 seats). Voor instellingen is er Enterprise op maat, met MDM, SSO en een verwerkersovereenkomst (DPA). Het sector-jargonpakket zit gratis in de app — u voegt het met een klik toe via Instellingen -> Woordenlijst.

Dictum is op dit moment nog niet publiek te downloaden. Wilt u het op uw afdeling of in uw vakgroep beoordelen, laat dan uw e-mailadres achter voor vroege toegang. In de app ziet u zelf hoe het Privacyrapport en de offline-lock werken — en het jargonpakket op een echt verslag — zodat u zelf kunt vaststellen dat er geen patiëntdata naar buiten gaat. Bekijk ook onze pagina's over de zorg, privacy en het volledige aanbod.

• Free, Solo (€14/mnd) en Team (€25 per gebruiker/mnd, vanaf 2 seats)
• Gratis sector-jargonpakket (OK/radiologie/lab/cardiologie/oncologie), met een klik toe te voegen
• Enterprise op maat: MDM, SSO, DPA
• Nog niet publiek te downloaden — schrijf je in voor vroege toegang.