Dicteren in het EPD: rechtstreeks in je dossier, 100% lokaal

Dicteren in het EPD is dicteren in het actieve veld — niet in een aparte app

Een veelgehoorde aanname is dat dicteren een functie van het EPD of HIS zélf moet zijn, of dat je eerst ergens anders inspreekt en het resultaat daarna overtikt of plakt. Dat is precies de omweg die dicteren in de praktijk onaantrekkelijk maakt: contextwisseling, plakfouten, en het risico dat je je plek in het dossier kwijtraakt midden in een consult.

Dictum werkt anders, en bewust saai. Het hoeft niet te 'weten' welk EPD je gebruikt; het hoeft alleen te weten waar je cursor knippert. Je zet de cursor in het anamneseveld, het beloopveld of de conclusie, je tikt de dicteersneltoets aan, en je gesproken tekst verschijnt rechtstreeks op die plek. Geen plug-in per systeem, geen apart venster, geen kopiëren en plakken.

Het praktische gevolg is dat de leverancier van je EPD niets hoeft te ondersteunen, te koppelen of vrij te geven. Werkt het systeem met een tekstveld, dan werkt dicteren erin — of dat nu je HIS, een ziekenhuis-EPD, een GGZ-dossier of het notitieveld van een randapplicatie is. De manier van werken is overal gelijk, dus je leert het één keer. Hetzelfde principe geldt buiten de zorg, bijvoorbeeld bij dicteren in Word en andere applicaties.

Waarom 'gaat mijn spraak de cloud in?' de vraag is die telt

Zodra je over een patiënt dicteert, gaat het niet meer alleen om gemak. Veel dicteeroplossingen sturen je audio eerst naar een server om er tekst van te maken. Daarmee verlaat informatie die onder het beroepsgeheim valt vaak je apparaat en je organisatie — en komt er een externe partij in beeld voor de verwerking.

Dictum draait 100% on-device, op macOS en Windows. Je audio én de getypte tekst verlaten het apparaat nooit. Na een eenmalige modeldownload werkt het volledig offline, ook in een air-gapped omgeving — geschikt voor zorginstellingen waar werkstations bewust afgeschermd zijn. De zin die je in het EPD inspreekt, wordt op je eigen machine omgezet en op je eigen machine ingevoegd; er zit geen serverstap tussen. De achtergrond van die keuze staat in lokaal vs. cloud dicteren.

Omdat 'lokaal' iets is wat elke leverancier kan roepen, kun je het bij Dictum controleren in plaats van geloven. Een ingebouwd Privacyrapport toont elke verbinding die de app maakt, en de offline-modus blokkeert alle niet-lokale verbindingen terwijl het dicteren gewoon blijft werken. Dat is het verschil tussen 'vertrouw ons' en 'kijk zelf'. De bredere afweging rond het beroepsgeheim staat in dicteren met beroepsgeheim; de juridische vragen die je vooraf hoort te stellen, loop je na met de AVG-checklist.

Verbatim: het dossier krijgt jouw woorden terug, niet die van een model

In een dossier telt elk woord. Een ontkenning ('geen koorts'), een dosering, een zijdigheid (links of rechts) of een specifieke bevinding mag niet door een AI worden gladgestreken tot iets wat lekkerder leest maar anders betekent. Verslaglegging in de zorg is geen blogtekst.

Dictum is daarom standaard verbatim: het typt letterlijk wat je zegt. Wil je tekst tóch automatisch laten opschonen of in een vaste structuur gieten, dan zet je de aparte tone-of-voice-module aan — die net als de rest volledig lokaal draait, zodat je die keuze maakt zonder dat er alsnog iets de deur uitgaat.

Het jargon-probleem, de grootste ergernis van medisch dicteren, is hier oplosbaar. Je voegt je eigen medicatienamen, afkortingen, scores en eigennamen toe, en je rolt die centraal uit naar je team, zodat iedereen dezelfde termen correct terugkrijgt. Er zijn bovendien 35 gratis sectorpakketten om mee te starten.

Voor de praktijk én de organisatie: één keer goed regelen

Voor een individuele zorgverlener is de winst direct voelbaar: je dicteert het verslag tijdens of vlak na het consult, in het systeem dat je toch al openhebt, en je houdt je handen en je aandacht bij de patiënt in plaats van bij het toetsenbord. Spreken gaat doorgaans sneller dan typen, en die tijd telt op over een dag spreekuur.

Voor de organisatie is de juridische kant prettig kort. Voor het lokale dicteren zelf is er geen externe verwerker, dus heb je daarvoor geen verwerkersovereenkomst (DPA) nodig — de afweging die je in een gereguleerde sector toch al moet maken, valt simpelweg weg. Werk je met team-accounts en seats, dan beheer je dat centraal en trek je toegang netjes in bij uitdiensttreding; SSO en een DPA horen bij Enterprise. Hoe je zo'n uitrol aanpakt, lees je in dicteren uitrollen in je organisatie.

Wil je dit op je eigen EPD, je eigen jargon en je eigen verslaglegging beoordelen, kijk dan eerst bij de bredere zorg-pagina voor de context per beroep. Bekijk daarna het aanbod om het in je eigen omgeving te proberen; wat het kost zie je bij de prijzen.

Veelgestelde vragen

Werkt Dictum in mijn EPD of HIS?

Vrijwel zeker, want Dictum typt in het actieve tekstveld in plaats van te koppelen met een specifiek systeem. Zet je cursor in een veld van je EPD of HIS, spreek in, en de tekst verschijnt op de cursorpositie. Je hebt geen plug-in per systeem nodig en de EPD-leverancier hoeft niets vrij te geven.

Gaan patiëntgegevens de cloud in als ik in het EPD dicteer?

Nee. Dictum draait 100% on-device op macOS en Windows; je audio en de getypte tekst verlaten het apparaat nooit. Na een eenmalige modeldownload werkt het volledig offline, ook air-gapped. Het ingebouwde Privacyrapport laat elke verbinding zien, zodat je het zelf kunt controleren.

Heb ik een verwerkersovereenkomst (DPA) nodig om in het EPD te dicteren?

Voor het lokale dicteren zelf niet, omdat er geen externe verwerker bij komt kijken. Voor een bredere team-uitrol met centraal beheer horen SSO en een verwerkersovereenkomst bij Enterprise.